DauThau.info - Siêu phần mềm phân tích và săn tin thầu

https://dauthau.asia

Dự án PPP là gì? Quy trình thực hiện dự án PPP mới nhất hiện nay

Dự án PPP là mô hình hợp tác giữa Nhà nước và khu vực tư nhân nhằm huy động nguồn lực để phát triển hạ tầng, cung cấp dịch vụ công. Vậy dự án PPP là gì? Quy trình triển khai và các quy định pháp lý mới nhất về PPP ra sao? Hãy cùng DauThau.info tìm hiểu chi tiết trong bài viết dưới đây!
Dự án PPP là gì? Quy trình thực hiện dự án PPP mới nhất hiện nay

Dự án PPP là gì? Quy trình thực hiện dự án PPP mới nhất hiện nay

Dự án PPP là gì?

Dự án PPP là gì? Đây là thắc mắc được rất nhiều doanh nghiệp quan tâm khi tìm hiểu về các mô hình hợp tác trong lĩnh vực đầu tư công.

 

Luật Đầu tư công 2024 không giải thích về khái niệm dự án PPP nhưng theo Luật Đầu tư công 2020 thì khái niệm này được nêu chi tiết ở khoản 9 Điều 4 như sau:

9. Dự án PPP là tập hợp các đề xuất có liên quan đến việc đầu tư để cung cấp sản phẩm, dịch vụ công thông qua việc thực hiện một hoặc các hoạt động sau đây:
 
a) Xây dựng, vận hành, kinh doanh công trình, hệ thống cơ sở hạ tầng;
 
b) Cải tạo, nâng cấp, mở rộng, hiện đại hóa, vận hành, kinh doanh công trình, hệ thống cơ sở hạ tầng sẵn có;
 
c) Vận hành, kinh doanh công trình, hệ thống cơ sở hạ tầng sẵn có.
Trên thực tế, dự án PPP (Public - Private Partnership - Đối tác công tư) được hiểu là hình thức hợp tác đầu tư giữa Nhà nước và khu vực tư nhân nhằm triển khai các công trình hạ tầng hoặc cung cấp dịch vụ công thiết yếu. Thay vì Nhà nước phải tự bỏ toàn bộ vốn, mô hình PPP cho phép huy động nguồn lực tài chính, kinh nghiệm quản lý và công nghệ từ khu vực tư nhân, đồng thời chia sẻ rủi ro giữa hai bên thông qua các hợp đồng dài hạn.

Điểm cốt lõi của dự án PPP là Nhà nước vẫn giữ vai trò quản lý, giám sát và định hướng phát triển, trong khi tư nhân đảm nhận phần đầu tư, xây dựng, vận hành hoặc bảo trì. Mô hình này đặc biệt hữu ích đối với các lĩnh vực đòi hỏi vốn lớn và thời gian thu hồi dài như giao thông, y tế, giáo dục, cấp - thoát nước, xử lý rác thải, năng lượng tái tạo….

Tại Việt Nam, PPP được coi là công cụ quan trọng để phát triển hạ tầng bền vững, giảm áp lực cho ngân sách Nhà nước và nâng cao hiệu quả khai thác công trình công cộng. Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư năm 2020 cùng các nghị định hướng dẫn đã tạo hành lang pháp lý rõ ràng để triển khai loại hình dự án này.

Hợp đồng dự án PPP là gì?

Khái niệm về hợp đồng dự án PPP hiện cũng không được giải thích ở Luật Đầu tư công 2024 mà được nêu ra ở Luật Đầu tư công 2020 (khoản 10 Điều 4), cụ thể:

10. Đầu tư theo phương thức đối tác công tư (Public Private Partnership - sau đây gọi là đầu tư theo phương thức PPP) là phương thức đầu tư được thực hiện trên cơ sở hợp tác có thời hạn giữa Nhà nước và nhà đầu tư tư nhân thông qua việc ký kết và thực hiện hợp đồng dự án PPP nhằm thu hút nhà đầu tư tư nhân tham gia dự án PPP.

Hiểu một cách đơn giản, hợp đồng dự án PPP chính là văn bản thỏa thuận giữa cơ quan ký kết hợp đồng và nhà đầu tư/doanh nghiệp dự án PPP, trong đó Nhà nước trao quyền cho nhà đầu tư triển khai, quản lý, khai thác dự án hạ tầng hoặc dịch vụ công theo khuôn khổ pháp luật.

Các loại hợp đồng dự án PPP

Hợp đồng dự án PPP được phân loại dựa trên hình thức hợp tác và cách thức phân chia rủi ro, lợi ích giữa Nhà nước với nhà đầu tư tư nhân. Mỗi loại hợp đồng có cơ chế riêng về quyền sở hữu, quyền khai thác và trách nhiệm vận hành. Một số loại hình phổ biến gồm:

  • Hợp đồng BOT (Build - Operate - Transfer): Nhà đầu tư tư nhân xây dựng công trình, vận hành kinh doanh trong thời gian nhất định để thu hồi vốn và lợi nhuận, sau đó chuyển giao lại cho Nhà nước.

  • Hợp đồng BTO (Build - Transfer - Operate): Công trình được xây dựng và chuyển giao ngay cho Nhà nước sau khi hoàn thành, sau đó Nhà nước trao quyền khai thác cho nhà đầu tư trong thời hạn hợp đồng.

  • Hợp đồng BT (Build - Transfer): Nhà đầu tư xây dựng xong sẽ bàn giao lại công trình cho Nhà nước, và được hoàn vốn bằng quỹ đất, tài sản hoặc các cơ chế khác theo quy định pháp luật.

  • Hợp đồng BOO (Build - Own - Operate): Nhà đầu tư xây dựng, sở hữu và trực tiếp kinh doanh công trình trong suốt vòng đời dự án, không phải chuyển giao cho Nhà nước.

  • Hợp đồng O&M (Operate - Maintain): Nhà đầu tư không xây dựng mới mà tham gia quản lý, khai thác, vận hành và bảo trì công trình hạ tầng công do Nhà nước giao.

Ngoài ra, pháp luật Việt Nam còn cho phép các hình thức hợp đồng PPP khác như BLT (Build - Lease - Transfer), BTL (Build - Transfer - Lease)… để phù hợp với đặc thù từng dự án.

PPP
Dự án PPP (Public - Private Partnership)

Quy trình thực hiện dự án PPP

Luật số 90/2025/QH15  sửa đổi, bổ sung Luật Đầu tư công 2024 có quy định về quy trình thực hiện dự án PPP như sau:

1. Đối với dự án PPP thuộc thẩm quyền quyết định chủ trương đầu tư của Quốc hội, Thủ tướng Chính phủ, quy trình dự án PPP được thực hiện như sau:
 
a) Lập, thẩm định báo cáo nghiên cứu tiền khả thi trình Quốc hội, Thủ tướng Chính phủ quyết định chủ trương đầu tư;
b) Lập, thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi, phê duyệt dự án;
c) Lựa chọn nhà đầu tư; ký kết và thực hiện hợp đồng dự án.
 
2. Trừ dự án quy định tại các khoản 1, 3, 4 và 5 Điều này, quy trình dự án PPP được thực hiện như sau:
 
a) Lập, thẩm định báo cáo đề xuất chủ trương đầu tư, quyết định chủ trương đầu tư;
b) Lập, thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi hoặc báo cáo kinh tế - kỹ thuật đầu tư xây dựng đối với dự án PPP thuộc trường hợp lập báo cáo kinh tế - kỹ thuật đầu tư xây dựng; phê duyệt dự án;
c) Lựa chọn nhà đầu tư; ký kết và thực hiện hợp đồng dự án PPP.
 
3. Các dự án sau đây không phải thực hiện thủ tục quyết định chủ trương đầu tư quy định tại điểm a khoản 2 Điều này:
 
a) Dự án PPP không sử dụng vốn nhà nước quy định tại các điều 70, 71 và 72 của Luật này (sau đây gọi là dự án PPP không sử dụng vốn nhà nước);
b) Dự án PPP khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo theo quy định của pháp luật về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo (sau đây gọi là dự án PPP khoa học, công nghệ);
c) Dự án PPP ứng dụng công nghệ cao theo quy định của pháp luật về công nghệ cao, ứng dụng công nghệ mới theo quy định của pháp luật về chuyển giao công nghệ;
d) Dự án áp dụng loại hợp đồng O&M;
đ) Dự án áp dụng loại hợp đồng BT thanh toán bằng quỹ đất.
 
Trường hợp các dự án quy định tại khoản này cần thực hiện thủ tục quyết định chủ trương đầu tư làm căn cứ triển khai các thủ tục theo quy định của pháp luật về đất đai, lâm nghiệp và pháp luật có liên quan thì thực hiện quy trình dự án PPP theo quy định tại khoản 2 Điều này.
 
4. Đối với dự án PPP do nhà đầu tư đề xuất mà không sử dụng vốn nhà nước hoặc nhà đầu tư có quyền sở hữu, quyền sử dụng đối với công nghệ thuộc danh mục công nghệ chiến lược và sản phẩm công nghệ chiến lược theo quy định của pháp luật về khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, pháp luật về công nghệ cao thuộc trường hợp chỉ định nhà đầu tư theo quy định tại khoản 1 Điều 39 của Luật này, trừ dự án quy định tại khoản 1 Điều này, quy trình dự án PPP được thực hiện như sau:
 
a) Nhà đầu tư lập báo cáo nghiên cứu khả thi kèm theo hồ sơ năng lực và dự thảo hợp đồng;
b) Cơ quan có thẩm quyền tổ chức thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi, phê duyệt dự án và kết quả chỉ định nhà đầu tư;
c) Ký kết và thực hiện hợp đồng dự án.
 
5. Đối với dự án áp dụng loại hợp đồng BT không yêu cầu thanh toán, quy trình dự án PPP được thực hiện như sau:
 
a) Nhà đầu tư đề xuất dự án, lập báo cáo nghiên cứu khả thi kèm theo dự thảo hợp đồng;
b) Cơ quan có thẩm quyền tổ chức thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi, phê duyệt dự án và dự thảo hợp đồng;
c) Ký kết và thực hiện hợp đồng dự án; tổ chức giám sát quá trình xây dựng, thi công công trình, nghiệm thu công trình hoàn thành theo quy định của pháp luật về xây dựng như quy định đối với dự án đầu tư công.
 
Dự án quy định tại khoản này không phải lựa chọn nhà đầu tư theo quy định tại Chương III và không phải thực hiện nội dung liên quan đến triển khai thực hiện hợp đồng dự án tại các điều 53, 54, 58, 59, 61, 62, 63, 64, 65 và 66 của Luật này.
 
6. Trường hợp dự án PPP có công trình phải thi tuyển phương án kiến trúc, việc tổ chức thi tuyển được xem xét, phê duyệt trong quyết định chủ trương đầu tư quy định tại khoản 1 hoặc khoản 2 Điều này. Đối với dự án không thuộc trường hợp phải quyết định chủ trương đầu tư, cơ quan có thẩm quyền tổ chức thi tuyển phương án kiến trúc trong thời gian lập báo cáo nghiên cứu khả thi dự án PPP. Việc tổ chức thi tuyển phương án kiến trúc thực hiện theo quy định của pháp luật về kiến trúc.
 
7. Dự án đầu tư công thuộc kế hoạch đầu tư công được xem xét chuyển đổi thành dự án PPP thì căn cứ mức độ quan trọng, quy mô, tính chất dự án để thực hiện theo quy trình quy định tại các khoản 1, 2, 3, 4 và 5 Điều này.

Hướng dẫn thực hiện dự án PPP trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia

Để đảm bảo tính minh bạch, công khai và tuân thủ pháp luật khi triển khai dự án PPP, tất cả các thao tác đều phải được thực hiện thông qua trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia. Việc nắm rõ thao tác trên hệ thống giúp bên mời thầu, chủ đầu tư và nhà đầu tư rút ngắn thời gian xử lý, tránh sai sót và đáp ứng đúng yêu cầu pháp lý.

Để thao tác dự án PPP, bạn truy cập vào trang chủ Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia, đăng nhập bằng tài khoản với vai trò Chủ đầu tư

đấu thầu điện tử
Hình 1: Đăng nhập với vai trò Chủ đầu tư

Tại Phân hệ e-Bidding, bạn chọn Dự án PPP và thực hiện tiếp các thao tác theo hướng dẫn bên dưới.

dự án PPP
Hình 2: Thực hiện dự án PPP trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia

Dưới đây là các bài hướng dẫn chi tiết cho từng nghiệp vụ, kèm hình ảnh minh họa và video thao tác trực tiếp trên hệ thống:

  1. Hướng dẫn đăng tải chủ trương đầu tư dự án PPP trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia mới

  2. Hướng dẫn đăng tải Thông báo khảo sát sự quan tâm dự án PPP

  3. Hướng dẫn đăng tải Quyết định phê duyệt dự án PPP

  4. Hướng dẫn đăng tải thông báo mời sơ tuyển dự án PPP

  5. Hướng dẫn bên mời thầu Gia hạn hồ sơ dự sơ tuyển dự án PPP

  6. Hướng dẫn đăng tải danh sách ngắn dự án PPP

  7. Hướng dẫn đăng tải thông báo mời thầu dự án PPP

  8. Hướng dẫn Gia hạn thời gian đóng thầu dự án PPP

  9. Hướng dẫn thao tác trả lời làm rõ e-HSMST dự án PPP trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia mới

  10. Hướng dẫn Hủy thầu dự án PPP

  11. Hướng dẫn hủy thông báo mời thầu dự án PPP

  12. Hướng dẫn đăng tải Kết quả lựa chọn nhà đầu tư dự án PPP

Việc thực hiện đúng và đầy đủ các thao tác nêu trên không chỉ giúp các doanh nghiệp tuân thủ quy định, mà còn tạo sự minh bạch, công bằng trong quá trình lựa chọn nhà đầu tư, đồng thời nâng cao uy tín của bên mời thầu/chủ đầu tư.

Lời kết

Dự án PPP là mô hình hợp tác chiến lược giữa Nhà nước và khu vực tư nhân, đóng vai trò quan trọng trong việc phát triển hạ tầng và cung cấp dịch vụ công. Nắm rõ khái niệm, quy mô, quy trình thực hiện và cách thao tác trên Hệ thống mạng đấu thầu quốc gia sẽ giúp bên mời thầu, chủ đầu tư và nhà đầu tư không chỉ tuân thủ pháp luật, mà còn tối ưu thời gian, nguồn lực và đảm bảo tính minh bạch. Trong bối cảnh khung pháp lý ngày càng hoàn thiện, việc thành thạo quy trình PPP chính là chìa khóa để nâng cao hiệu quả và thành công của dự án.

Trường hợp cần được hỗ trợ cung cấp các giải pháp phần mềm liên quan đến lĩnh vực đấu thầu hoặc tư vấn liên quan đến tình huống đấu thầu, vui lòng liên hệ:

Bạn đã không sử dụng site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây