Công ty niêm yết là gì? Phân biệt công ty niêm yết và công ty đại chúng

Thứ bảy, 18 Tháng Tư 2026 7:37 SA
Công ty niêm yết đóng vai trò quan trọng trên thị trường chứng khoán khi đáp ứng các tiêu chuẩn khắt khe về tài chính, quản trị và minh bạch thông tin. Việc niêm yết không chỉ giúp doanh nghiệp nâng cao uy tín, mở rộng khả năng huy động vốn mà còn tạo cơ hội cho nhà đầu tư tham gia sở hữu cổ phần một cách công khai và minh bạch. Vậy công ty niêm yết là gì? Công ty đại chúng và công ty niêm yết khác nhau như thế nào? Tìm hiểu ngay bài viết sau của DauThau.info để trả lời thắc mắc này!
Công ty niêm yết là gì? Phân biệt công ty niêm yết và công ty đại chúng

Công ty niêm yết là gì?

Tại khoản 14 Điều 4 Luật Chứng khoán 2019 giải thích về hoạt động về chứng khoán và thị trường chứng khoán như sau:

“14. Hoạt động về chứng khoán và thị trường chứng khoán bao gồm hoạt động chào bán, niêm yết, giao dịch, kinh doanh, đầu tư chứng khoán, cung cấp dịch vụ về chứng khoán, công bố thông tin, quản trị công ty đại chúng và các hoạt động khác được quy định tại Luật này.”

Như vậy, thông qua quy định tại khoản 14 Điều 4 Luật Chứng khoán 2019, có thể hiểu công ty niêm yết là công ty đại chúng có chứng khoán (chủ yếu là cổ phiếu) được chấp thuận niêm yết và giao dịch công khai trên sở giao dịch chứng khoán. Doanh nghiệp này phải đáp ứng các điều kiện nghiêm ngặt về tài chính, quản trị công ty và nghĩa vụ công bố thông tin theo quy định của pháp luật về chứng khoán và thị trường chứng khoán

công ty niêm yết trên sàn chứng khoán
Hiểu rõ về khái niệm công ty niêm yết

Công ty niêm yết tiếng Anh là gì?

Công ty niêm yết trong tiếng Anh được gọi là “Listed Company” hoặc “Publicly Listed Company”. Đây là thuật ngữ dùng để chỉ các doanh nghiệp có cổ phiếu được niêm yết và giao dịch chính thức trên một sở giao dịch chứng khoán như sàn HOSE, HNX hoặc UPCOM.

Ngoài ra, trong một số ngữ cảnh, thuật ngữ “Public Company” cũng được sử dụng, tuy nhiên cần lưu ý rằng:

  • Public Company: Công ty đại chúng (có cổ phiếu chào bán rộng rãi cho công chúng, nhưng chưa chắc đã niêm yết).
  • Listed Company/Publicly Listed Company: Công ty đã được niêm yết trên sàn chứng khoán.

Ưu, nhược điểm của công ty niêm yết

Niêm yết trên sàn chứng khoán là bước ngoặt quan trọng trong quá trình phát triển của doanh nghiệp, giúp mở rộng cơ hội huy động vốn và nâng cao vị thế trên thị trường. Tuy nhiên, bên cạnh những lợi ích nổi bật, công ty niêm yết cũng phải đối mặt với nhiều thách thức về chi phí, quản trị và áp lực từ thị trường.

Ưu điểm của công ty niêm yết

Việc niêm yết trên sàn chứng khoán mang lại nhiều lợi thế chiến lược, giúp doanh nghiệp củng cố vị thế trên thị trường và tạo nền tảng vững chắc cho sự phát triển bền vững trong dài hạn, cụ thể:

  • Khả năng huy động vốn hiệu quả: Doanh nghiệp có thể phát hành cổ phiếu hoặc trái phiếu để tiếp cận nguồn vốn lớn từ công chúng mà không phải chịu áp lực trả lãi như vay ngân hàng.
  • Nâng cao uy tín và thương hiệu: Việc đáp ứng các tiêu chuẩn niêm yết giúp doanh nghiệp được đánh giá là minh bạch và đáng tin cậy, từ đó thu hút đối tác và nhà đầu tư.
  • Tăng tính thanh khoản của cổ phiếu: Cổ phiếu được giao dịch công khai trên thị trường, giúp cổ đông dễ dàng mua bán và làm tăng sức hấp dẫn của doanh nghiệp.
  • Thu hút và giữ chân nhân tài: Chính sách phát hành cổ phiếu ưu đãi cho người lao động tạo động lực làm việc và gắn bó lâu dài với doanh nghiệp.
công ty niêm yết tiếng anh là gì
Ưu, nhược điểm của công ty niêm yết

Nhược điểm của công ty niêm yết

Bên cạnh những lợi ích nổi bật, việc trở thành công ty niêm yết cũng đặt ra nhiều thách thức đáng kể, cụ thể:

  • Chi phí niêm yết và duy trì cao: Doanh nghiệp phải chi trả các khoản phí tư vấn, kiểm toán, thẩm định và chi phí duy trì niêm yết hàng năm.
  • Áp lực tuân thủ pháp lý: Nghĩa vụ công bố thông tin định kỳ và bất thường đòi hỏi hệ thống quản trị chuyên nghiệp và nguồn lực đáng kể.
  • Nguy cơ pha loãng và mất quyền kiểm soát: Việc phát hành cổ phiếu có thể làm giảm tỷ lệ sở hữu của cổ đông sáng lập và gia tăng ảnh hưởng của các nhà đầu tư lớn.
  • Áp lực từ thị trường và biến động giá cổ phiếu: Giá cổ phiếu chịu tác động từ nhiều yếu tố bên ngoài, có thể ảnh hưởng đến hình ảnh và chiến lược của doanh nghiệp.
  • Nguy cơ lộ thông tin kinh doanh: Việc minh bạch thông tin tài chính và chiến lược có thể tạo điều kiện cho đối thủ cạnh tranh khai thác. 

Phân biệt công ty niêm yết và công ty đại chúng

Mặc dù đều là những doanh nghiệp huy động vốn nhưng công ty niêm yết và công ty đại chúng không hoàn toàn giống nhau. Dưới đây là những điểm khác biệt của 2 loại hình công ty này.

STT

Tiêu chí

Công ty cổ phần đại chúng

Công ty cổ phần niêm yết

1

Vốn điều lệ

Vốn điều lệ đã góp từ 10 tỷ đồng trở lên.

Vốn điều lệ đã góp từ 80 tỷ đồng trở lên (theo tiêu chuẩn niêm yết phổ biến trên các sở giao dịch chứng khoán).

2

Năng lực sản xuất kinh doanh

Doanh nghiệp có lãi trong năm liền kề trước năm đăng ký chào bán và không có lỗ lũy kế tính đến thời điểm đăng ký.

Doanh nghiệp có lãi trong ít nhất hai năm liên tiếp trước khi niêm yết, thể hiện sự ổn định và bền vững về tài chính.

3

Tính đại chúng

Có tối thiểu 100 nhà đầu tư nắm giữ cổ phiếu, không bao gồm các nhà đầu tư chuyên nghiệp thuộc các tổ chức tài chính.

Có ít nhất 100 cổ đông nắm giữ tối thiểu 20% tổng số cổ phiếu có quyền biểu quyết, đảm bảo mức độ phân tán cổ đông theo yêu cầu niêm yết.

4

Thời gian nắm giữ cổ phiếu của ban lãnh đạo

Không đặt ra yêu cầu về tỷ lệ sở hữu và thời gian nắm giữ cổ phiếu đối với các thành viên trong ban lãnh đạo.

Ban lãnh đạo phải cam kết nắm giữ 100% số cổ phiếu sở hữu trong 6 tháng đầu kể từ ngày niêm yết và ít nhất 50% trong 6 tháng tiếp theo, nhằm đảm bảo sự gắn bó và trách nhiệm với doanh nghiệp.

niêm yết công ty là gì
Phân biệt công ty niêm yết trên sàn chứng khoán với công ty đại chúng

Hướng dẫn tìm kiếm các nhà thầu là công ty niêm yết trên sàn chứng khoán

Việc tra cứu các nhà thầu là công ty niêm yết giúp doanh nghiệp và nhà đầu tư đánh giá chính xác năng lực tài chính và uy tín đối tác. Để hỗ trợ người dùng hiệu quả hơn, DauThau.info đã nâng cấp tính năng tra cứu dữ liệu thầu. Quý doanh nghiệp tham khảo chi tiết tại bài viết sau: DauThau.info nâng cấp tính năng tra cứu dữ liệu thầu của các công ty niêm yết

Để sử dụng tính năng tra cứu dữ liệu thầu của các công ty niêm yết, người dùng thực hiện theo các bước sau:

  • Bước 1: Truy cập vào trang DauThau.info, tại menu Đấu thầu chọn Thông tin nhà thầu, chọn Công ty niêm yết.
Chọn menu Công ty niêm yết
Chọn menu Công ty niêm yết
  • Bước 2: Tại trang Công ty niêm yết, người dùng điền các trường thông tin tra cứu theo nhu cầu bao gồm: Từ khóa, Phạm vi thống kê dữ liệu thầu, Kết quả thống kê, Kiểu sắp xếp, sau đó nhấn Tìm kiếm

Trường hợp muốn tìm kiếm thông tin công ty niêm yết chi tiết hơn, người dùng chọn Click tìm kiếm nâng cao, sau đó nhập các trường thông tin bao gồm: Địa điểm, Sàn giao dịch, Ngành hàng.

Nhập trường thông tin cần tra cứu rồi nhấn Tìm kiếm
Nhập trường thông tin cần tra cứu rồi nhấn Tìm kiếm

Ví dụ: Tìm kiếm các công ty niêm yết tại Hà Nội, trong phạm vi dữ liệu từ 01/2010 - 04/2026, sắp xếp theo “Tổng gói thầu đã tham gia”.

Kết quả hệ thống trả về theo nhu cầu tìm kiếm của người dùng
Kết quả hệ thống trả về theo nhu cầu tìm kiếm của người dùng

Hiện tại, DauThau.info có cung cấp gói phần mềm PLP Report, giúp báo cáo chuyên sâu về kết quả hoạt động kinh doanh trên thị trường mua sắm công của các công ty niêm yết trên thị trường chứng khoán. Với tính năng xuất báo cáo lịch sử đấu thầu chi tiết, PLP Report là công cụ mạnh mẽ giúp nhà đầu tư đưa ra quyết định, xây dựng chiến lược tài chính và đánh giá tính khả thi khi đầu tư vào các công ty niêm yết trên sàn chứng khoán.

gói phần mềm PLP Report

Đăng ký ngay gói phần mềm PLP Report để tra cứu lịch sử đấu thầu chi tiết của công ty niêm yết nhanh chóng, hiệu quả!

FAQ - Câu hỏi liên quan đến công ty niêm yết

Sau đây là một số câu hỏi liên quan đến công ty niêm yết, quý doanh nghiệp nên tham khảo đề hiểu rõ hơn về loại hình này, cụ thể:

1. Công ty niêm yết có phải là công ty cổ phần không?

Có, công ty niêm yết bắt buộc phải là công ty cổ phần vì chỉ cổ phiếu của loại hình này mới được giao dịch công khai trên sàn chứng khoán. Các loại hình khác như công ty TNHH không đủ điều kiện niêm yết.

2. Chi phí niêm yết trên sàn chứng khoán là bao nhiêu?

Chi phí niêm yết dao động từ 1 - 5 tỷ đồng cho lần đầu, bao gồm phí tư vấn, kiểm toán, thẩm định hồ sơ, và phí niêm yết ban đầu. Chi phí duy trì hàng năm khoảng 100 - 500 triệu đồng, tùy thuộc vào quy mô và sàn giao dịch.

3. Doanh nghiệp nhỏ có thể niêm yết được không?

Không phải mọi doanh nghiệp đều phù hợp để niêm yết. Các đối tượng lý tưởng bao gồm doanh nghiệp lớn với vốn điều lệ từ 120 tỷ đồng trở lên (HOSE) hoặc 30 tỷ đồng (HNX), có lịch sử lợi nhuận ổn định và ROE trên 5% trong 2 năm. Ngoài ra, công ty cần có hệ thống quản trị minh bạch, từ kế toán, pháp chế đến quản lý rủi ro, để đáp ứng yêu cầu của sàn chứng khoán. 

Như vậy, không nên xem xét về việc doanh nghiệp nhỏ hay lớn mà nên xem xét doanh nghiệp đã đủ sẵn sàng, đáp ứng các điều kiện hay chưa khi đưa ra quyết định niêm yết. Nếu doanh nghiệp chưa sẵn sàng, các hình thức huy động vốn khác như phát hành trái phiếu hoặc gọi vốn từ quỹ đầu tư mạo hiểm có thể là lựa chọn phù hợp hơn.

Trường hợp cần giải đáp các tình huống phát sinh trong quá trình đấu thầu, quý doanh nghiệp có thể truy cập vào Trung tâm Tư vấn và hỗ trợ đấu thầu (Support Center) của Hệ sinh thái Đấu Thầu để nhận được giải đáp từ AI Tư vấn Đấu Thầu (xem hướng dẫn sử dụng TẠI ĐÂY) hoặc Chuyên gia đấu thầu.

Lời kết

Tóm lại, công ty niêm yết và công ty đại chúng đều đóng vai trò quan trọng trong việc huy động vốn và phát triển thị trường chứng khoán, tuy nhiên công ty niêm yết có yêu cầu khắt khe hơn về tài chính, quản trị và minh bạch thông tin. Việc hiểu rõ sự khác biệt giữa hai loại hình doanh nghiệp này sẽ giúp nhà đầu tư, đối tác và các tổ chức liên quan đưa ra những quyết định hợp tác và đầu tư chính xác hơn. 

Trường hợp cần được hỗ trợ đăng ký gói phần mềm PLP Report hoặc hoặc tư vấn liên quan đến tình huống đấu thầu, vui lòng liên hệ:

Tác giả: Hồ Thị Linh

Video Huong dan su dung dauthau.info
Bạn đã không sử dụng site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây