Chuyển nhượng thầu là gì? Hành vi chuyển nhượng thầu trái phép

Chuyển nhượng thầu là gì?

Trong thực tiễn đấu thầu, thuật ngữ “chuyển nhượng thầu” được nhắc đến khá phổ biến, tuy nhiên pháp luật hiện hành vẫn chưa đưa ra một định nghĩa chính thức cho khái niệm này. Do đó, doanh nghiệp có thể hiểu:

“Chuyển nhượng thầu là quá trình mà một nhà thầu (người hoặc tổ chức ký hợp đồng thực hiện công việc) chuyển nhượng quyền và nghĩa vụ của mình trong một hợp đồng thầu cho một bên thứ ba.”

Hiện nay, các hình thức chuyển nhượng thầu gồm: 

• Chuyển nhượng toàn bộ hợp đồng: Toàn bộ quyền và nghĩa vụ của hợp đồng được chuyển giao cho bên thứ ba.
• Chuyển nhượng một phần hợp đồng: Chỉ một phần công việc trong hợp đồng được chuyển giao.

Chuyển nhượng thầu trái phép là gì?

Theo khoản 8 Điều 16 Luật Đấu thầu 2023 có quy định về các hành vi bị cấm trong hoạt động đấu thầu có thể hiểu như sau:

“Chuyển nhượng thầu trái phép là hành vi nhà thầu sau khi trúng thầu nhưng không trực tiếp thực hiện gói thầu, mà tự ý giao toàn bộ hoặc một phần công việc cho tổ chức, cá nhân khác mà không được chủ đầu tư chấp thuận, không đúng nội dung hồ sơ dự thầu hoặc vượt quá phạm vi thầu phụ được phép theo quy định.

Nói cách khác, đây là hình thức chuyển giao thực hiện hợp đồng một cách không hợp pháp, làm sai lệch năng lực thực hiện của nhà thầu và bị coi là hành vi bị cấm trong đấu thầu theo Luật Đấu thầu 2023.”

Như vậy, có thể hiểu chuyển nhượng thầu trái phép được hiểu là việc chuyển nhượng thầu thuộc các trường hợp bị nghiêm cấm theo quy định pháp luật.

Phân biệt chuyển nhượng thầu và nhà thầu phụ

Nhiều doanh nghiệp vẫn dễ nhầm lẫn giữa chuyển nhượng thầu và nhà thầu phụ, bởi cả hai đều liên quan đến việc một phần công việc được giao cho đơn vị khác thực hiện. Tuy vậy, về bản chất pháp lý và phạm vi được phép, đây là hai khái niệm hoàn toàn khác nhau. 

Dưới đây là bảng so sánh chi tiết giữa chuyển nhượng thầu và nhà thầu phụ, giúp quý doanh nghiệp phân biệt rõ 2 khái niệm này:

Như vậy, nhà thầu phụ là hình thức hợp tác thực hiện hợp pháp, có kê khai và được chủ đầu tư chấp thuận, trong khi chuyển nhượng thầu là hành vi tự ý giao gói thầu trái pháp luật, bị nghiêm cấm và có thể dẫn tới hệ lụy pháp lý phức tạp. Nói cách khác, nhà thầu phụ hỗ trợ nhà thầu chính, còn chuyển nhượng thầu là từ bỏ trách nhiệm của nhà thầu chính.

Trường hợp nhà thầu phụ đang có nhu cầu "săn" kết quả lựa chọn nhà thầu có thể đăng ký gói phần mềm VIP7 của DauThau.info. Với VIP7, phần mềm hoạt động 24/24 giúp sàng lọc, tìm kiếm và chủ động gửi kết quả lựa chọn nhà thầu được tìm thấy về email cho nhà thầu theo chu kỳ 1h 2h, 3h, 6h và 9h, giúp doanh nghiệp tiết kiệm thời gian, công sức so với cách tìm kiếm thủ công như trước đây. 

Các hành vi chuyển nhượng thầu trái phép

Dưới đây là những hành vi được xem là chuyển nhượng thầu trái phép, được quy định tại khoản 8 Điều 16 Luật Đấu thầu 2023, doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý để tránh vi phạm, cụ thể:

“8. Chuyển nhượng thầu trong trường hợp sau đây:

a) Nhà thầu chuyển nhượng cho nhà thầu khác phần công việc thuộc gói thầu ngoài giá trị tối đa dành cho nhà thầu phụ và khối lượng công việc dành cho nhà thầu phụ đặc biệt đã nêu trong hợp đồng;

b) Nhà thầu chuyển nhượng cho nhà thầu khác phần công việc thuộc gói thầu chưa vượt mức tối đa giá trị công việc dành cho nhà thầu phụ nêu trong hợp đồng nhưng ngoài phạm vi công việc dành cho nhà thầu phụ đã đề xuất trong hồ sơ dự thầu, hồ sơ đề xuất mà không được chủ đầu tư, tư vấn giám sát chấp thuận;

Quy định xử phạt chuyển nhượng thầu trái phép 

Căn cứ Điều 222 Bộ luật Hình sự 2015, được bổ sung bởi điểm k khoản 1 Điều 2 Luật sửa đổi Bộ luật Hình sự 2017, có nêu rõ cách xử phạt đối với tội vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng như sau:

“1. Người nào thực hiện một trong những hành vi sau đây, gây thiệt hại từ 100.000.000 đồng đến dưới 300.000.000 đồng hoặc dưới 100.000.000 đồng nhưng đã bị xử lý kỷ luật hoặc xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này mà còn vi phạm, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 01 năm đến 05 năm:

a) Can thiệp trái pháp luật vào hoạt động đấu thầu;

b) Thông thầu;

c) Gian lận trong đấu thầu;

d) Cản trở hoạt động đấu thầu;

đ) Vi phạm quy định của pháp luật về bảo đảm công bằng, minh bạch trong hoạt động đấu thầu;

e) Tổ chức lựa chọn nhà thầu khi nguồn vốn cho gói thầu chưa được xác định dẫn đến nợ đọng vốn của nhà thầu;

g) Chuyển nhượng thầu trái phép.”

Như vậy, đối với trường hợp chuyển nhượng thầu trái phép, doanh nghiệp sẽ bị xử phạt từ 1 đến 5 năm tù nếu gây thiệt hại từ 100.000.000 đồng đến dưới 300.000.000 đồng, hoặc gây thiệt hại dưới 100.000.000 đồng nhưng đã bị xử lý kỷ luật hoặc xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này nếu còn vi phạm.

FAQs - Những câu hỏi thường gặp về chuyển nhượng thầu

Sau đây là một số câu hỏi thường gặp về chuyển nhượng thầu, quý doanh nghiệp nên tham khảo để hiểu rõ hơn về vấn đề này. Trường hợp được hỗ trợ thêm, quý doanh nghiệp có thể truy cập Trung tâm Tư vấn và hỗ trợ đấu thầu (Support Center) của Hệ sinh thái Đấu Thầu để nhận được giải đáp từ AI Tư vấn Đấu Thầu (xem hướng dẫn sử dụng TẠI ĐÂY) hoặc Chuyên gia đấu thầu.

1. Chuyển nhượng thầu trái phép có bị cấm tham gia hoạt động đấu thầu?

AI Tư Vấn Đấu Thầu trả lời: Căn cứ vào Điều 16 Luật Đấu thầu của Quốc hội, số 22/2023/QH15 có hiệu lực từ ngày 01/01/2024 thì chuyển nhượng thầu trái phép thuộc các hành vi bị cấm trong hoạt động đấu thầu, cụ thể tại khoản 8 quy định về các trường hợp chuyển nhượng thầu bị cấm.

Căn cứ vào điểm b khoản 1 Điều 133 Nghị định 214/2025/NĐ-CP của Chính phủ có hiệu lực từ ngày 04/08/2025 thì:

• Tổ chức, cá nhân có hành vi vi phạm quy định về chuyển nhượng thầu theo khoản 8 Điều 16 Luật Đấu thầu có thể bị cấm tham gia hoạt động đấu thầu từ 01 đến 03 năm tùy theo mức độ vi phạm.
• Đối với nhà thầu liên danh: Nếu một hoặc một số thành viên liên danh vi phạm chuyển nhượng thầu thì chỉ thành viên đó bị cấm tham gia hoạt động đấu thầu, các thành viên còn lại không bị cấm.

Tóm lại, chuyển nhượng thầu trái phép là hành vi bị cấm và có thể bị áp dụng biện pháp cấm tham gia hoạt động đấu thầu từ 01 đến 03 năm theo quy định pháp luật hiện hành.

2. Thời hiệu áp dụng biện pháp cấm tham gia hoạt động đấu thầu đối với hành vi chuyển nhượng thầu trái phép là bao lâu?

AI Tư Vấn Đấu Thầu trả lời: Căn cứ vào khoản 1 Điều 16 Luật Đấu thầu của Quốc hội, số 22/2023/QH15 có hiệu lực từ ngày 01/01/2024 thì hành vi chuyển nhượng thầu trái phép là một trong các hành vi bị cấm trong hoạt động đấu thầu.

Căn cứ vào điểm d khoản 8 Điều 16 Luật Đấu thầu của Quốc hội, số 22/2023/QH15, chuyển nhượng thầu không đúng quy định là một trong các hành vi vi phạm bị xử lý.

Căn cứ vào khoản 3 Điều 133 Nghị định 214/2025/NĐ-CP của Chính phủ có hiệu lực từ ngày 04/08/2025 thì:

“Thời hiệu áp dụng biện pháp cấm tham gia hoạt động đấu thầu đối với tổ chức, cá nhân thực hiện hành vi vi phạm (bao gồm hành vi chuyển nhượng thầu trái phép) là 10 năm tính từ ngày xảy ra hành vi vi phạm.”

Tóm lại, thời hiệu áp dụng biện pháp cấm tham gia hoạt động đấu thầu đối với hành vi chuyển nhượng thầu trái phép là 10 năm tính từ ngày xảy ra hành vi vi phạm.

3. Người chuyển nhượng thầu trái phép bị xử phạt vi phạm hành chính bao nhiêu tiền?

AI Tư Vấn Đấu Thầu trả lời: Căn cứ vào Điều 37 Nghị định 122/2021/NĐ-CP của Chính phủ có hiệu lực từ ngày 01/01/2022 thì hành vi chuyển nhượng thầu trái phép (không phải là tội phạm theo quy định tại Điều 222 Bộ luật Hình sự) bị phạt tiền từ 200.000.000 đồng đến 300.000.000 đồng.

Ngoài ra, theo khoản 2 Điều 4, mức phạt tiền quy định tại Nghị định 122/2021/NĐ-CP là mức phạt áp dụng đối với tổ chức (trừ một số trường hợp không liên quan), nếu cá nhân vi phạm thì mức phạt tiền bằng 1/2 mức phạt tiền đối với tổ chức.

Như vậy:

• Đối với tổ chức vi phạm: Bị phạt tiền từ 200.000.000 đồng đến 300.000.000 đồng.
• Đối với cá nhân vi phạm: Bị phạt tiền từ 100.000.000 đồng đến 150.000.000 đồng.

*** Lưu ý: Nếu hành vi chuyển nhượng thầu trái phép bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định tại Điều 222 Bộ luật Hình sự thì không áp dụng mức xử phạt hành chính nêu trên, mà sẽ bị xử lý hình sự theo quy định của pháp luật.

Lời kết

Chuyển nhượng thầu trái phép là hành vi bị cấm và bị xử phạt rất nặng. Do đó, doanh nghiệp cần phân biệt rõ đâu là sử dụng nhà thầu phụ hợp pháp và đâu là chuyển nhượng thầu để tránh rủi ro pháp lý hoặc cấm tham gia đấu thầu. Việc tuân thủ đúng quy định ngay từ đầu là cách bảo vệ uy tín và đảm bảo an toàn cho hoạt động kinh doanh của nhà thầu.

Mong rằng bài viết trên của DauThau.info sẽ giúp quý doanh nghiệp hiểu rõ hơn về chuyển nhượng thầu. Trường hợp cần hỗ trợ đăng ký gói phần mềm VIP7 hoặc cần tư vấn các tình huống đấu thầu, vui lòng liên hệ:

• Trung tâm Tư vấn và Hỗ trợ đấu thầu: https://support.dauthau.net       
• Zalo OA: https://zalo.me/710508638087188690     
• Hotline: 0904.634.288 hoặc 024.8888.4288
• Email: [email protected]
• Kênh chat: m.me/dauthau.info       
• Group Hỗ trợ nhà thầu: www.fb.com/groups/nhathaumuasamcong