Tổng thầu EPC là gì? Quy định về tổng thầu EPC

Tổng thầu EPC là gì?

EPC (viết tắt của Engineering, Procurement and Construction) có nghĩa là thiết kế, mua sắm và xây dựng - một kiểu hợp đồng xây dựng mà nhà thầu thực hiện toàn bộ các công việc từ thiết kế, cung ứng vật tư, thiết bị cho tới thi công xây dựng công trình, lắp đặt hạng mục và chạy thử nghiệm bàn giao cho chủ đầu tư.

Vậy tổng thầu EPC là gì? Căn cứ theo khoản 4 Điều 7 Nghị định 06/2021/NĐ-CP được sửa đổi, bổ sung bởi khoản 1 Điều 11 Nghị định 35/2023/NĐ-CP quy định như sau:

“Phân định trách nhiệm giữa các chủ thể trong quản lý xây dựng công trình

...

4. Trường hợp áp dụng hình thức hợp đồng chìa khóa trao tay, tổng thầu có trách nhiệm tổ chức quản lý chất lượng, giám sát thi công xây dựng đối với phần việc do mình thực hiện và phần việc do nhà thầu phụ thực hiện; thực hiện các trách nhiệm khác được chủ đầu tư giao theo quy định của hợp đồng.

4a. Trường hợp áp dụng hình thức hợp đồng tổng thầu thiết kế - mua sắm vật tư, thiết bị - thi công xây dựng công trình (sau đây gọi là tổng thầu EPC), việc phân định trách nhiệm giữa các chủ thể được quy định như sau:

a) Chủ đầu tư và tổng thầu EPC có thể thỏa thuận và quy định trong hợp đồng về việc giao tổng thầu EPC thực hiện một hoặc một số hoặc các nội dung giám sát thi công xây dựng công trình thuộc trách nhiệm của chủ đầu tư quy định tại các điểm b, c , d, đ, e, g, h, i và m khoản 1 Điều 19 Nghị định này;

b) Tổng thầu có trách nhiệm tổ chức quản lý chất lượng, chịu trách nhiệm đối với phần việc do tổng thầu và nhà thầu phụ (nếu có) đảm nhận; thực hiện các trách nhiệm khác theo quy định của hợp đồng với chủ đầu tư.

…”

Như vậy, tổng thầu EPC (Engineering - Procurement - Construction) là loại hình hợp đồng xây dựng mà một nhà thầu duy nhất chịu trách nhiệm toàn bộ các công đoạn chính của dự án, bao gồm thiết kế kỹ thuật và bản vẽ thi công (Engineering), mua sắm và cung cấp vật tư, thiết bị (Procurement), cũng như thi công, lắp đặt, chạy thử và bàn giao công trình (Construction). Với mô hình này, chủ đầu tư chỉ cần ký hợp đồng với một tổng thầu duy nhất thay vì phải làm việc với nhiều nhà thầu riêng lẻ, nhờ đó đảm bảo tính đồng bộ, tiết kiệm thời gian và dễ dàng kiểm soát chất lượng.

Tổng thầu EPC tiếng Anh là gì?

Tổng thầu EPC tiếng Anh thường được gọi là EPC Contractor hoặc EPC General Contractor, dùng để chỉ nhà thầu chịu trách nhiệm toàn diện từ khâu thiết kế, mua sắm đến xây dựng và bàn giao công trình. Thuật ngữ này được sử dụng phổ biến trong các hợp đồng quốc tế để phân biệt vai trò của tổng thầu EPC với các nhà thầu phụ.

Ví dụ: Trong hợp đồng quốc tế, có thể viết: “The EPC Contractor shall be responsible for the engineering, procurement and construction of the project, ensuring completion within the agreed schedule and budget.” 

Tạm dịch: Tổng thầu EPC sẽ chịu trách nhiệm thiết kế, mua sắm và xây dựng dự án, bảo đảm hoàn thành trong phạm vi tiến độ và ngân sách đã thỏa thuận.

Tổng thầu EPC có khác với nhà thầu EPC?

Khi tìm hiểu về hợp đồng EPC, nhiều người thường nhầm lẫn giữa khái niệm tổng thầu EPC và nhà thầu EPC. Dưới đây là sự khác biệt cơ bản để tránh hiểu sai trong quá trình áp dụng.

Tóm lại, tổng thầu EPC và nhà thầu EPC đều tham gia thực hiện dự án theo mô hình EPC, nhưng tổng thầu EPC là đơn vị duy nhất chịu trách nhiệm toàn diện trước chủ đầu tư, trong khi nhà thầu EPC có thể là tổng thầu hoặc các nhà thầu phụ do tổng thầu lựa chọn. Nói cách khác, mọi tổng thầu EPC đều là nhà thầu EPC, nhưng không phải nhà thầu EPC nào cũng là tổng thầu EPC.

Những quy định về tổng thầu EPC nhà thầu cần biết

Sau đây là một số quy định về tổng thầu EPC nhà thầu cần biết, cụ thể:

Các yêu cầu đối với tổng thầu EPC

Tổng thầu EPC phải có đủ năng lực hành nghề và tuân thủ quy định pháp luật về đầu tư, xây dựng. Trước hết, nhà thầu cần có đăng ký kinh doanh phù hợp với nội dung công việc của gói thầu. Trong trường hợp tham gia với tư cách liên danh, các bên phải ký thỏa thuận liên doanh, trong đó xác định rõ một nhà thầu đại diện chịu trách nhiệm chung trước chủ đầu tư và cam kết thực hiện phần việc đã phân chia; đồng thời, từng thành viên liên danh cũng phải có đăng ký kinh doanh phù hợp với nhiệm vụ được giao. 

Ngoài ra, tổng thầu EPC cần chứng minh năng lực và kinh nghiệm thực hiện các công việc theo hợp đồng, bao gồm kinh nghiệm thiết kế, khả năng thi công các dự án tương đương về quy mô và yêu cầu kỹ thuật, cũng như sở hữu các đơn vị đầu mối về tư vấn thiết kế, gia công chế tạo, cung ứng vật tư thiết bị và thi công xây dựng. Bên cạnh đó, nhà thầu còn phải đảm bảo năng lực tài chính, có khả năng huy động và đáp ứng các yêu cầu về vốn để triển khai hợp đồng EPC một cách đầy đủ và hiệu quả.

Quyền và nghĩa vụ của tổng thầu EPC

Trong hợp đồng EPC, tổng thầu không chỉ đóng vai trò là đơn vị trực tiếp triển khai dự án mà còn chịu trách nhiệm điều phối, kiểm soát và đảm bảo chất lượng công trình từ giai đoạn thiết kế đến khi bàn giao. Để thực hiện tốt vai trò này, pháp luật đã quy định rõ ràng các quyền hạn đi kèm với nghĩa vụ mà tổng thầu phải tuân thủ trong suốt quá trình thực hiện dự án như sau:

• Quản lý phạm vi công việc: Điều hành toàn bộ hạng mục theo mục tiêu dự án và nội dung hợp đồng; rà soát, đánh giá tính chính xác và phù hợp của hồ sơ khảo sát, thiết kế và các tài liệu kỹ thuật.

• Quản lý tiến độ: Tổ chức và giám sát việc thực hiện để bảo đảm đồng bộ với tiến độ tổng thể của dự án và hợp đồng EPC đã ký kết.

• Quản lý thi công: Chịu trách nhiệm về phương tiện, biện pháp và quy trình thi công trong phạm vi toàn bộ công trường.

• Quyền lựa chọn thầu phụ: Được phép bổ sung hoặc thay thế nhà thầu phụ nhằm đáp ứng yêu cầu về chất lượng, chi phí và tiến độ, với điều kiện phải được chủ đầu tư chấp thuận.

• Kiểm soát chi phí: Theo dõi, thanh toán và điều chỉnh giá trị hợp đồng phù hợp với thỏa thuận cũng như các quy định pháp luật có liên quan.

• Quản lý công trường: Tổ chức điều phối hoạt động trong và ngoài công trường, bảo đảm an toàn, an ninh, sử dụng hiệu quả các công trình phụ trợ và tránh lãng phí nguồn lực.

• Đào tạo và chuyển giao: Phối hợp với chủ đầu tư để huấn luyện cán bộ quản lý và công nhân vận hành, bảo đảm công trình được đưa vào khai thác đúng mục đích và hiệu quả.

Hợp đồng tổng thầu EPC là gì?

Hợp đồng tổng thầu EPC (tên đầy đủ: Hợp đồng thiết kế, cung cấp thiết bị công nghệ và thi công xây dựng công trình) là loại hợp đồng xây dựng trong đó nhà thầu đảm nhiệm toàn bộ các công đoạn từ thiết kế, cung ứng đến thi công xây dựng. Ngoài ra còn có hai hợp đồng EPC mở rộng khác đó là hợp đồng EPIC (hợp đồng thiết kế, cung ứng vật tư, thiết bị, lắp đặt và chạy thử nghiệm) và EPCC (hợp đồng thiết kế, cung ứng vật tư, thiết bị, thi công và chạy thử nghiệm).

Xem và tải mẫu hợp đồng EPC tại đây

Ưu điểm nhược điểm của hợp đồng EPC

Dưới đây là những ưu và nhược điểm của hợp đồng EPC, quý doanh nghiệp cần nắm để hiểu rõ hơn về loại hợp đồng này trong đấu thầu. 

Ưu điểm:

Hợp đồng EPC được nhiều chủ đầu tư lựa chọn nhờ mang lại sự đồng bộ và tính hiệu quả trong triển khai dự án. Với cơ chế “một nhà thầu - một hợp đồng”, hình thức này giúp tối ưu hóa quy trình từ thiết kế đến bàn giao công trình. 

Một số ưu điểm nổi bật của hợp đồng EPC:

• Tổng thầu EPC chịu trách nhiệm toàn bộ dự án, giúp các chủ đầu tư giảm gánh nặng quản lý và điều phối.

• Các giai đoạn thiết kế - mua sắm - thi công được phối hợp chặt chẽ, rút ngắn tiến độ thực hiện.

• Chủ đầu tư chỉ làm việc với một đối tác duy nhất, từ đó giảm thiểu thủ tục hành chính và đơn giản hóa quy trình.

• Nhà thầu EPC thường có kinh nghiệm, năng lực kỹ thuật và tài chính mạnh, góp phần bảo đảm chất lượng công trình.

Nhược điểm:

Bên cạnh những ưu điểm hiện có, hợp đồng EPC cũng tồn tại không ít hạn chế mà chủ đầu tư cần cân nhắc. Việc trao toàn quyền cho một tổng thầu vừa mang lại sự thuận tiện, vừa tiềm ẩn nhiều rủi ro nếu nhà thầu không đáp ứng được kỳ vọng. 

Các nhược điểm thường gặp gồm:

• Chi phí hợp đồng EPC thường cao hơn do bao trùm nhiều hạng mục công việc.

• Chủ đầu tư khó theo dõi chi tiết quá trình triển khai vì đã trao toàn quyền cho nhà thầu.

• Dự án EPC thường có quy mô lớn, phức tạp, đòi hỏi nhiều thời gian để hoàn thành.

• Chất lượng công trình và thiết bị phụ thuộc gần như tuyệt đối vào uy tín và năng lực của nhà thầu EPC, tiềm ẩn rủi ro nếu thi công không đạt hoặc thiết bị không phù hợp.

Khi áp dụng hình thức hợp đồng tổng thầu EPC chủ đầu tư có trách nhiệm như thế nào?

Căn cứ theo khoản 8 Điều 7 Nghị định 06/2021/NĐ-CP quy định cụ thể về trách nhiệm của chủ đầu tư như sau: 

“8. Trường hợp áp dụng hình thức hợp đồng tổng thầu EPC hoặc hợp đồng chìa khóa trao tay, chủ đầu tư có trách nhiệm: kiểm tra, đôn đốc việc thực hiện các nội dung quản lý xây dựng công trình đã thỏa thuận trong hợp đồng xây dựng; tổ chức nghiệm thu hoàn thành hạng mục công trình, công trình xây dựng, tổ chức bàn giao đưa công trình vào khai thác sử dụng.”

Điều kiện để áp dụng hình thức hợp đồng tổng thầu EPC

Để áp dụng hình thức hợp đồng EPC, không phải dự án hay gói thầu nào cũng phù hợp. Sau đây là một số điều kiện cần có khi áp dụng hình thức hợp đồng tổng thầu EPC, nhằm bảo đảm tính khả thi và hiệu quả khi ký kết hợp đồng EPC, cụ thể:

• Phạm vi công việc được xác định rõ ràng: Là cơ sở để phân định quyền và nghĩa vụ giữa chủ đầu tư và nhà thầu. Đây là yếu tố quan trọng, mặc dù trên thực tế có những hạng mục khó phân định rành mạch khi triển khai.

• Hồ sơ mời thầu/chỉ định thầu được chuẩn bị đầy đủ: Cần làm rõ các yêu cầu cụ thể của chủ đầu tư đối với dự án hoặc gói thầu, chẳng hạn như công suất khai thác, công năng sử dụng, tiến độ thực hiện hoặc yêu cầu ứng vốn.

• Yêu cầu về năng lực đặc thù của nhà thầu: Đối với các dự án có tính chất đặc biệt, nhà thầu cần đáp ứng điều kiện về chuyển giao công nghệ, kinh nghiệm quản lý vận hành và khai thác sau khi dự án hoàn thành.

Những trường hợp không nên áp dụng hợp đồng tổng thầu EPC

Mặc dù hợp đồng tổng thầu EPC mang lại nhiều lợi ích, song không phải dự án nào cũng phù hợp để triển khai theo hình thức này. Trong một số tình huống dưới đây, việc áp dụng hợp đồng EPC có thể gây khó khăn hoặc tiềm ẩn nhiều rủi ro:

• Dự án/gói thầu có khối lượng công việc ngầm lớn nhưng nhà thầu không đủ năng lực để tiến hành khảo sát trực tiếp.

• Chủ đầu tư muốn nắm quyền kiểm soát chi tiết trong suốt quá trình thực hiện thay vì giao toàn quyền cho nhà thầu EPC.

Lời kết

Tổng thầu EPC là hình thức hợp đồng mang lại nhiều lợi ích nhờ tính đồng bộ, tiết kiệm thời gian và giảm gánh nặng quản lý cho chủ đầu tư. Tuy nhiên, bên cạnh những ưu điểm, hợp đồng EPC cũng tiềm ẩn không ít rủi ro về chi phí, chất lượng và mức độ kiểm soát. Do đó, việc lựa chọn áp dụng mô hình này cần dựa trên sự cân nhắc kỹ lưỡng về quy mô dự án, năng lực và uy tín của nhà thầu cũng như khả năng tài chính của chủ đầu tư. Hiểu rõ quy định pháp luật cùng những đặc thù của tổng thầu EPC sẽ giúp các bên tham gia dự án tối ưu hóa hiệu quả và hạn chế rủi ro trong quá trình triển khai.

Trường hợp cần được hỗ trợ cung cấp các giải pháp phần mềm liên quan đến lĩnh vực đấu thầu hoặc tư vấn liên quan đến tình huống đấu thầu, vui lòng liên hệ:

• Trung tâm Tư vấn và Hỗ trợ đấu thầu: https://support.dauthau.net       
• Zalo OA: https://zalo.me/710508638087188690     
• Hotline: 0904.634.288 hoặc 024.8888.4288
• Email: contact@dauthau.asia
• Kênh chat: m.me/dauthau.info       
• Group Hỗ trợ nhà thầu: www.fb.com/groups/nhathaumuasamcong